Naučnici brazilske opservatorije Piko dos Dijaz po prvi put su uspeli da posmatraju proces formiranja prstenastih sistema sličnih Saturnovim, koji okružuju ledeno telo poznato kao Hiron.
Ovi prstenasti sistemi protežu se na prečnik od oko 280.000 kilometara, a sastoje se od četiri prstena i raspršenog materijala koji orbitira oko Hirona — objekta koji se nalazi u prostranstvu između Saturna i Urana, prenosi Rojters.
Hiron pripada klasi svemirskih tela poznatih kao kentauri, koja imaju osobine i asteroida i kometa, a nalaze se između Jupitera i Neptuna. Obeležen oznakom (2060) Hiron, ovo telo prečnika oko 200 kilometara obiđe Sunce za približno 50 godina. Kentauri su uglavnom sastavljeni od stena, leda i složenih organskih jedinjenja.
Od njegovog otkrića 1977. godine, astronomi su povremeno primećivali materijal koji okružuje Hirona. Međutim, najdetaljniji podaci dobijeni su tek 2023. godine, kada su istraživači pomoću teleskopa u brazilskoj opservatoriji utvrdili da je Hiron okružen dobro definisanim prstenovima — tri gusta prstena na udaljenostima od oko 273, 325 i 438 kilometara od centra tela, i četvrti, spoljašnji prsten, na oko 1.400 kilometara.
Ova spoljašnja struktura, otkrivena prvi put, nalazi se neobično daleko od Hirona, a naučnici ističu da su potrebna dalja posmatranja da bi se potvrdila njena stabilnost. Tri unutrašnja prstena uvučena su u prašnjavi disk koji rotira oko Hirona.
Upoređujući podatke iz različitih vremenskih perioda, istraživači su primetili promene u izgledu i strukturi prstenova, što ukazuje da se oni razvijaju u realnom vremenu.
„Hironovi prstenovi verovatno su sastavljeni uglavnom od leda, pomešanog s manjim količinama stena, slično kao i Saturnovi“, izjavio je Kristijan Lusijan Pereira, istraživač Nacionalne opservatorije u Brazilu i autor studije objavljene u časopisu Astrophysical Journal Letters.
Pereira je dodao da led ima ključnu ulogu u stabilnosti prstenastih sistema, jer njegove fizičke osobine omogućavaju da se čestice ne spajaju u mesec, već ostanu odvojene.
Hiron povremeno pokazuje i aktivnost sličnu kometama, izbacujući gas i prašinu u svemir — a 1993. godine zabeleženo je da je imao i rep nalik kometskom.
Naučnici pretpostavljaju da su Hironovi prstenovi možda nastali nakon sudara sa drugim telom ili svemirskim otpadom, ili su ostatak uništenog meseca, odnosno kombinacija više ovih faktora.
